Οι ρατσιστές του ΕΑΜ

 Όπως όλοι ξέρουμε η σημερινή ελληνόφωνη αριστερά -ανεξαρτήτως κομματικής ταυτότητας- κρατάει ψηλά τα λάβαρα του αντιρατσισμού.

 Δεν ήταν όμως πάντα έτσι.
 Για να γίνουμε πιο συγκεκριμένοι, υπήρχαν και περιπτώσεις στο παρελθόν όπου οι αριστεροί δεν είχαν κανένα πρόβλημα να αναπαράγουν "ρατσιστικά" στερεότυπα (τα οποία σήμερα είναι "πολιτικώς μη-ορθά") για προπαγανδιστικούς λόγους.

 Χαρακτηριστικό παράδειγμα ήταν η παρακάτω ρατσιστική αφίσα του ΕΑΜ που κυκλοφόρησε τις ημέρες των δεκεμβριανών:

 Αυτή η αφίσα κυκλοφόρησε με αφορμή την άφιξη στην Αθήνα της 4ης Ινδικής Μεραρχίας του Βρετανικού Στρατού που συμμετείχε ενεργά στα δεκεμβριανά.
 Είναι ολοφάνερο ότι στρέφεται με φυλετικούς όρους εναντίον των Ινδών στρατιωτών.

 Κανείς αριστερός μέχρι σήμερα δεν έχει καταδικάσει το "ρατσιστικό" περιεχόμενο αυτής της αφίσας... και ούτε πρόκειται φυσικά. Εδώ δεν έχουν καταδικάσει τα εγκλήματα και τις προδοσίες που διέπραξαν, σε μία αφίσα θα κολλήσουν;
 Όπως έχουμε ξαναγράψει, το ΕΑΜ/ΕΛΑΣ και ο "αγώνας" του είναι ιερό τοτέμ για τους αριστερούς...
  

Όταν οι αποχωρούντες Γερμανοί "ξεχνούσαν" το 1944 μεγάλες ποσότητες οπλισμού σε περιοχές που υπήρχε μόνο ο ΕΛΑΣ...

 Σε αριστερό ιστολόγιο αναρτήθηκε πρόσφατα ένα ενδιαφέρον κείμενο σχετικά με τον κομμουνιστή Βασίλη Ζάννο. Το κείμενο μπορείτε να το βρείτε εδώ.

 Αναδημοσιεύουμε το παρακάτω απόσπασμα απ΄την εισαγωγή του:
   "Τον Οκτώβρη του 1944, όταν οι Γερμανοί εγκαταλείπουν την Αθήνα, το οπλοστάσιο της «Luftwaffe», στο Παλαιό Φάληρο, πέφτει άθικτο στα χέρια της ομάδας του Βασίλη Ζάννου - Γραμματέα της Πολιτοφυλακής Παλαιού Φαλήρου. Πρόκειται για πολεμοφόδια και οπλισμό μεγάλης ποσότητας. Ο Βασίλης Ζάννος ειδοποιεί τις οργανώσεις που τα προωθούν στα τμήματα του αγωνιζόμενου ακόμα ΕΛΑΣ στις βορινότερες περιοχές της χώρας."

 Μοιραία προκύπτουν τα εξής εύλογα ερωτήματα:
 α) Γιατί οι Γερμανοί εγκατέλειψαν στην Αθήνα μεγάλες ποσότητες πολεμοφοδίων και οπλισμού;
 
    Είχαν όπλα και εφόδια για πέταμα; Τους περίσσευαν; Βαρέθηκαν να τα μαζέψουν; Τα ξέχασαν;
    Προφανώς και όχι.
    Μήπως τα άφησαν επειδή δεν είχαν χρόνο τα μαζέψουν;
    Ούτε αυτό στέκει, αφού η περισυλλογή οπλισμού είναι λογικό να τίθεται σε πρώτη προτεραιότητα, ενώ είναι γνωστό ότι οι Γερμανοί δεν έφυγαν κυνηγημένοι απ΄την Αθήνα, ώστε λόγω πίεσης χρόνου και αντιπάλων να αναγκαστούν να εγκαταλείψουν μεγάλες ποσότητες οπλισμού.
     Είναι επίσης γνωστό ότι οι Γερμανοί απεχώρησαν απ΄την Αθήνα ανενόχλητοι και κατόπιν ανεπίσημων διαπραγματεύσεων.
    Συνεπώς το συμπέρασμα που προκύπτει είναι ότι οι Γερμανοί άφησαν απολύτως εσκεμμένα  
    μεγάλες ποσότητες οπλισμού στο Παλαιό Φάληρο.

    Δεν ήταν μυστικό τότε ότι το ΕΑΜ/ΕΛΑΣ και οι διάφορες συναφείς οργανώσεις (ΕΠΟΝ, ΟΠΛΑ, Εθνική Πολιτοφυλακή κτλ) ήλεγχε σχεδόν απόλυτα το σύνολο των νότιων και ανατολικών συνοικιών της Αθήνας. Είναι γνωστό π.χ. ότι η Καλλιθέα και η Νέα Σμύρνη ήταν ισχυρές βάσεις των κομμουνιστών. Το γειτονικό Παλαιό Φάληρο που ήταν ακόμα πιο απομακρυσμένο απ΄το γερμανοκρατούμενο κέντρο της Αθήνας δεν αποτελούσε φυσικά εξαίρεση.
   Συγκεκριμένα, το 1ο σύνταγμα της 1ης ταξιαρχίας του ΕΛΑΣ Αθηνών δρούσε στις περιοχές Καλλιθέα –Κουκάκι –Πλάκα –Δουργούτι (Νέος Κόσμος) –Νέα Σμύρνη –Χαροκόπου –Κατσιπόδι (Δάφνη) –Παλαιό Φάληρο –Ελληνικό –Γλυφάδα και Βουλιαγμένη.
  (βλ. "ΟΠΛΑ. Το τιμωρό χέρι του λαού" του Ιάσονα Χανδρινού σελ. 47-8).

   Φυσικά είναι απίθανο οι Γερμανοί να μην γνώριζαν ότι ήταν ισχυροί οι κομμουνιστές στην συγκεκριμένη περιοχή όπου φεύγοντας άφησαν ολόκληρο οπλοστάσιο .

Οπότε, μοιραία αναρωτιόμαστε:
 β) Γιατί άφησαν εσκεμμένα μεγάλη ποσότητα οπλισμού σε κομμουνιστοκρατούμενη περιοχή; 
 Δεν ήξεραν ότι μετά την αποχώρησή τους αυτή η μεγάλη ποσότητα οπλισμού θα έπεφτε στα χέρια των κομμουνιστών;

  Προφανώς και το γνώριζαν, και το έκαναν εσκεμμένα. 

 Άλλωστε, όπως είχαμε δει και εδώ: http://istoriakatoxis.blogspot.gr/2013/04/1944.html
 πρόθεση των Γερμανών ήταν να ενισχύσουν τις ενδοελληνικές συγκρούσεις.

 Η εγκατάλειψη μεγάλης ποσότητας οπλισμού στα χέρια των κομμουνιστών στο Π.Φάληρο βρισκόταν ασφαλώς στα πλαίσια αυτής της τακτικής τους.

 Έτσι οι Γερμανοί ενίσχυαν αθόρυβα και με έμμεσο τρόπο  τους κομμουνιστές με σκοπό οι τελευταίοι να καταστούν ακόμα ισχυρότεροι. Με τον τρόπο αυτό ο ΕΛΑΣ αποκτούσε ακόμα μεγαλύτερο πλεονέκτημα απέναντι στις εθνικές οργανώσεις των Αθηνών οι οποίες είχαν τεράστιο πρόβλημα οπλισμού και φυσικά ουδέποτε εξοπλίστηκαν απ΄τους Γερμανούς.

 
  Ο ισχυρισμός του αριστερού μπλόγκερ ότι αυτά τα όπλα μεταφέρθηκαν "στα τμήματα του αγωνιζόμενου ακόμα ΕΛΑΣ στις βορινότερες περιοχές της χώρας" είναι για τα πανηγύρια.
 Όπως είχαμε δει και εδώ: http://istoriakatoxis.blogspot.gr/2011/12/blog-post_05.html δια στόματος του οργανωτικού γραμματέα του ΚΚΕ Γ.Ιωαννίδη η πρόθεση τότε των κομμουνιστών ήταν η εισαγωγή όπλων στην πρωτεύουσα και όχι η εξαγωγή όπλων από αυτήν.




  
 
  

Η εκκωφαντική ανατίναξη που δεν έγινε

του Γιώργου Πετρόπουλου

Στις 26 Δεκεμβρίου του 1944 ο Ουίνστον Τσόρτσιλ, από την Αθήνα όπου βρισκόταν, έστειλε ένα τηλεγράφημα στη σύζυγό του, όπου, ανάμεσα σε άλλα, έγραφε: «Θα ακούσατε για τη συνωμοσία που θα ανατίναζε το Στρατηγείο που είχε εγκατασταθή στο ξενοδοχείο της “Μεγάλης Βρεταννίας”. Δεν πιστεύω ότι είχε γίνει για μένα. Αδέξια όμως χέρια ετοποθέτησαν έναν τόνο δυναμίτιδος στους υπονόμους με γερμανικό σύστημα αναφλέξεως μεταξύ της στιγμής που έμαθαν την άφιξή μου και της αυγής».

 Την επομένη 27 Δεκεμβρίου του 1944 ο Βρετανός στρατηγός Σκόμπι έδωσε στη δημοσιότητα το παρακάτω ανακοινωθέν:

 «Περαιτέρω πρόοδος επετεύχθη παρά των στρατευμάτων μας εις την εκκαθάρισιν της κατωκημένης περιοχής των Αθηνών και του Πειραιώς. Συνελήφθησαν μερικοί αιχμάλωτοι και εκυριεύθη ποσότης όπλων και πολεμοφοδίων.

 Κατά την πρωίαν της 26 Δεκεμβρίου ανεκαλύφθη παρά της περιπόλου ένας τόνος δυναμίτιδος εντός της υπονόμου έναντι της εισόδου του ξενοδοχείου “Μεγάλη Βρεταννία”. Εις το ξενοδοχείον τούτο στεγάζονται μέλη της ελληνικής κυβερνήσεως, αξιωματικοί του βρετανικού Στρατού και πολλοί πολίται. Τα μηχανήματα είχαν τοποθετηθή κατά τη διάρκειαν της νυκτός.

 Ανταρτικαί δυνάμεις υπό τον στρατηγόν Ζέρβαν εις την Ήπειρον συνεχίζουν την υποχώρησίν των ενώπιον υπερτέρων δυνάμεων του ΕΛΑΣ».

Μύθοι και πραγματικότητα

Την ίδια ημέρα, σε δεύτερη έκδοσή της, η εφημερίδα «ΕΛΛΑΣ», ημιεπίσημο όργανο της κυβέρνησης Παπανδρέου, την οποία εξέδιδε ο στενός συνεργάτης και χρηματοδότης του Πέτρος Γαρουφαλλιάς, έγραφε σε τίτλο θέματός της: «Οι Κομμουνισταί σε συνεργασία με τους Γερμανούς είχον υπονομεύση τα μέγαρα “Μ. Βρεταννίας” και Μετ. Ταμείου – Γερμανός αξιωματικός θα προέβαινεν εις την ανατίναξιν». Στο σχετικό ρεπορτάζ αναφερόταν, μάλιστα, ότι είχε γίνει έρευνα σε σπίτι, στην οδό Νίκης 16, όπου συνελήφθη ο εν λόγω Γερμανός αξιωματικός και βρέθηκε «πλήρες αρχείον ΚΚΕ και ΕΑΜ».

 Το δημοσίευμα είχε σαφή στόχο να δημιουργήσει την εντύπωση ότι η υπονόμευση με εκρηκτικά του ξενοδοχείου «Μεγάλη Βρεταννία» και του Μεγάρου του Μετοχικού Ταμείου είχε γίνει σε συνεργασία του ΕΑΜ και των Γερμανών από τον καιρό της Κατοχής. Συνέχεια φυσικά στο θέμα δεν δόθηκε κι ούτε ποτέ γράφτηκε τίποτα σχετικό για την ταυτότητα του Γερμανού αξιωματικού. Ήταν φανερό πως επρόκειτο για ένα παιχνίδι αντικομμουνιστικής προπαγάνδας, που είχε αφορμή ένα πραγματικό γεγονός. Το ξενοδοχείο «Μεγάλη Βρεταννία», εκείνες τις μέρες, είχε όντως υπονομευτεί από τον ΕΛΑΣ. Πρόκειται για την περίφημη επιχείρηση των υπονόμων που προετοιμάστηκε λίγο πριν από τα Χριστούγεννα του 1944 και δεν εκτελέστηκε ποτέ. Πώς ακριβώς, όμως, είχαν συμβεί τα γεγονότα;

 Ο Βασίλης Μπαρτζώτας (Φάνης), μέλος τότε τού Π.Γ. της Κ.Ε. του ΚΚΕ και γραμματέας της Κομματικής Οργάνωσης Αθήνας (ΚΟΑ), έχοντας πλήρη γνώση του θέματος, σε μαρτυρία του αναφέρει:

 «Δυνάμεις του ΕΛΑΣ Αθήνας, πλαισιωμένες από στελέχη της ΚΟΑ με επικεφαλής στον σ. Σπύρο Καλοδίκη, έκαναν μια άλλη τολμηρή και ηρωική επιχείρηση. Έχοντας στα χέρια τους το γενικό σχεδιάγραμμα των υπονόμων της Αθήνας, έπειτα από πορεία 12 ωρών μέσα στα βρόμικα νερά των οχετών, με άμεσο κίνδυνο της ζωής τους, κατόρθωσαν να κουβαλήσουν κάτω από την πλατεία Συντάγματος, ακριβώς στο ξενοδοχείο της “Μεγάλης Βρεταννίας”, όπου ήταν η έδρα της κυβέρνησης του Γ. Παπανδρέου, του “Κράτους Παπανδρέου”, περίπου έναν τόνο εκρηκτικής ύλης, τροτύλης, και με ηλεκτρικό σύρμα συνέδεσαν την τροτύλη με ειδικό ηλεκτρικό μηχάνημα ανατίναξης, που βρισκόταν στη δική μας περιοχή. Ο σ. Καλοδίκης ανέφερε σε μένα, τη μέρα των Χριστουγέννων (25 Δεκέμβρη 1944), για την επιχείρηση αυτή, με τη δήλωση ότι είναι έτοιμοι να τινάξουν στον αέρα το άντρο της κυβέρνησης Παπανδρέου και των Άγγλων. Εγώ ανέφερα στο Π.Γ. της Κ.Ε. του ΚΚΕ που θα “δινε και την τελική έγκριση. Το Π.Γ. της Κ.Ε., έχοντας υπόψη τον ερχομό του Τσόρτσιλ και τις διαπραγματεύσεις μαζί του, μας είπε να περιμένουμε μερικές μέρες».

Η μαρτυρία του Ν. Κυριακίδη

Τη μαρτυρία του Βασ. Μπαρτζώτα επιβεβαιώνει πλήρως και ο Νίκος Κυριακίδης, ηγετικό στέλεχος του ΚΚΕ στη δικτατορία και τη μεταπολίτευση, ο οποίος πήρε μέρος στην επιχείρηση των υπονόμων στα Δεκεμβριανά. Σε άρθρο του, που δημοσιεύτηκε στον «Ριζοσπάστη» στις 21/1/2001, ο Νίκος Κυριακίδης δίνει τα εξής στοιχεία. Ο ΕΛΑΣ είχε πάρει από τον Δήμο Αθηναίων τους χάρτες των υπονόμων της Αθήνας, τους οποίους μελέτησε ειδική ομάδα ΕΛΑΣιτών. Στη συνέχεια δύο ΕΛΑΣίτες, ένας μηχανικός ειδικευμένος στους υπονόμους του Βελγίου κι ένας υπολοχαγός ειδικευμένος στα εκρηκτικά, κατέστρωσαν το σχέδιο της επιχείρησης.

 Στις 22 Δεκεμβρίου του 1944 μια ομάδα από 150 ΕΛΑΣίτες (άλλες πηγές κάνουν λόγο για 80) ξεκίνησε την επιχείρηση από υπονόμους του Μεταξουργείου με στόχο, μέσω αυτών, να φτάσει στο ξενοδοχείο «Μεγάλη Βρεταννία». Λόγω όμως δυσκολιών η επιχείρηση από το Μεταξουργείο εγκαταλείφθηκε και ξανάρχισε από τους υπονόμους της Λένορμαν για να ολοκληρωθεί, μετά από 12 έως 15 ώρες, με απόλυτη επιτυχία. Το ξενοδοχείο είχε παγιδευτεί. Η πυροδότηση του εκρηκτικού υλικού θα γινόταν με ηλεκτρική εκκένωση και για τον λόγο αυτόν υπήρχε αυτοκίνητο με ηλεκτρογεννήτρια. Γράφει ο Νίκος Κυριακίδης: «Το αυτοκίνητο με την ηλεκτρογεννήτρια θα έδινε την κατάλληλη στιγμή τον σπινθήρα στα εκρηκτικά που ήταν τοποθετημένα στα θεμέλια και κάτω από τα υπόγεια της “Μεγάλης Βρεταννίας”. Έρχεται όμως ξαφνικά ο Σπύρος Καλοδίκης, β” γραμματέας της ΚΟΑ, με μοτοσικλέτα (δολοφονήθηκε τον Νοέμβρη του 1947 από όργανα της Ασφάλειας στη Λάρισα) και σε έξαλλη κατάσταση φώναξε στους άνδρες που χειρίζονταν τη γεννήτρια:

 “Σταματήστε, σβήστε τη γεννήτρια αμέσως. Σταματήστε! Η ανατίναξη δεν θα γίνει. Ήρθε ο Τσόρτσιλ στη «Μεγάλη Βρετανία». Σταματήστε!…”.

 Όλοι όσοι βρεθήκαμε εκεί και πήραμε μέρος στην επιχείρηση, βρεγμένοι ώς το κόκαλο από τα νερά των υπονόμων, αισθανθήκαμε αγανάκτηση για τη ματαίωση αυτής της ανατίναξης».

Σκέψεις και συμπεράσματα

Απ’ όσα προαναφέραμε και από το σύνολο των ιστορικών στοιχείων που υπάρχουν μπορούμε να υποστηρίξουμε με απόλυτη βεβαιότητα ότι η επιχείρηση υπονόμευσης του ξενοδοχείου «Μεγάλη Βρεταννία» σχεδιάστηκε και οργανώθηκε, με απόλυτη μυστικότητα, από το ΚΚΕ στο ανώτατο δυνατό επίπεδο, δηλαδή στο Π.Γ. της Κ.Ε. του κόμματος. Ανατέθηκε στον Σπ. Καλοδίκη, μέλος της Κ.Ε. και β’ γραμματέα της ΚΟΑ, άνθρωπο δηλαδή της απολύτου εμπιστοσύνης της κομματικής ηγεσίας, ενώ τον έλεγχο είχε ο Βασ. Μπαρτζώτας.

 Η επιχείρηση δεν εκτελέστηκε την ώρα που είχε προβλεφθεί λόγω του ερχομού του Τσόρτσιλ στην Αθήνα. Και ματαιώθηκε οριστικά επειδή στη συνέχεια αποκαλύφθηκε. Τίθεται όμως ένα καίριο ερώτημα: Αν δεν είχε αποκαλυφθεί, θα πραγματοποιούνταν κάποια στιγμή; Ο γράφων πολύ αμφιβάλλει γι’ αυτό για τους παρακάτω λόγους: Ο Β” Παγκόσμιος Πόλεμος δεν είχε ακόμη τελειώσει και, ανεξαρτήτως του τι συνέβαινε στην Αθήνα με τα Δεκεμβριανά, η Αγγλία ήταν βασική δύναμη της αντιχιτλερικής συμμαχίας. Το ΚΚΕ, που είχε διευθύνει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις του ΕΛΑΣ, τον Δεκέμβρη, με πολύ συντηρητικό τρόπο, προσέχοντας πάντα να μη δημιουργήσει προβλήματα στην αντιχιτλερική συμμαχία της Αγγλίας με την ΕΣΣΔ, φαίνεται μάλλον απίθανο να αποφάσιζε ποτέ την εκτέλεση της βρετανικής στρατιωτικής ηγεσίας στην Ελλάδα. Γιατί αυτό θα σήμαινε η εκτέλεση της επιχείρησης. Επιπλέον, στο ξενοδοχείο «Μεγάλη Βρεταννία» εκείνη την περίοδο έμενε και ο συνταγματάρχης Γκριγκόρι Ποπόφ, επικεφαλής της σοβιετικής στρατιωτικής αποστολής στην Ελλάδα. Μοιάζει απίθανο το ΚΚΕ να μη γνώριζε αυτό το γεγονός. Και αν το γνώριζε -που είναι και το πιο πιθανό- μοιάζει αδιανόητο να έδινε εντολή εκτέλεσης μιας επιχείρησης που θα έθετε, έστω, σε κίνδυνο τη ζωή ενός Σοβιετικού αξιωματούχου, αυτού του επιπέδου, στη χώρα μας.

 Αλλά τότε γιατί υπονομεύτηκε το ξενοδοχείο; Μάλλον για να αξιοποιηθεί η υπονόμευσή του, εφόσον χρειαζόταν, ως μέσο πίεσης -για απόσπαση κάποιων ανταλλαγμάτων- απέναντι στους Άγγλους. Άλλη λογική εξήγηση δεν υπάρχει.

 

Πηγή

Απ΄τις αντιστασιακές οργανώσεις στον ΕΑΣΑΔ

 Όπως είχαμε δει εδώ, ο βασικότερος (αν όχι ο αποκλειστικός) λόγος της όποιας ενδυνάμωσης του ΕΑΣΑΔ στην Θεσσαλία, ήταν η βίαιη δράση του ΕΑΜ/ΕΛΑΣ εναντίον αντιφρονούντων Ελλήνων.
 Όπως αναλύσαμε στην προαναφερθείσα ανάρτηση, αυτό ώθησε πολλούς εξ'αυτών να ενταχθούν στον ΕΑΣΑΔ είτε ελλείψει άλλης επιλογής, είτε για να αυτοπροστατευτούν είτε ακόμη και για να εκδικηθούν.

 Ας δούμε κάποια σχετικά παραδείγματα. Υπενθυμίζουμε ότι τα στοιχεία τα πήραμε απ΄το έργο του Σταύρου Παπαγιάννη "ΕΑΣΑΔ - Τα Τάγματα Ασφαλείας της Θεσσαλίας".


 "Πολλούς εδεσίτες, το τελευταίο τρίμηνο του 1943 και στις αρχές του 1944, θεωρούμενους απ΄την εαμική αντίσταση ως αντιδραστικούς και δυνάμει προδότες, τους είχαν συλλάβει οι εαμικές οργανώσεις για να τους εκφοβίσουν, για να τους συμβουλεύσουν να καθίσουν ήσυχα, ενώ μερικούς τους κακοποίησαν κιόλας. Κάποιοι όμως απ΄τους διωκόμενους εδεσίτες της επαρχίας Τυρνάβου που διέφυγαν την σύλληψη κατέφυγαν στην Λάρισα και εντάχθηκαν στον ΕΑΣΑΔ. Ανάμεσα σ'αυτούς ήταν ο Δημήτριος Μαλλιάρας, δάσκαλος απ΄τον Αμπελώνα, και άλλοι συγχωριανοί του όπως ο Δημήτριος Ψαθάς, και μερικοί απ΄τα γύρω χωριά. Αυτούς τους αξιοποίησαν καταλλήλως οι Γερμανοί."
 (σελ.168)

 Το δεύτερο υπογραμμισμένο όνομα ο Δημήτριος Ψαθάς είναι αυτός που εκτελέστηκε απ΄τους Γερμανούς μαζί με τον Ελευθέριο Αλεξόπουλο, όπως είχαμε δει εδώ.

 Για τον άλλο τον Μαλλιάρα, ο συγγραφέας παραθέτει και κάποιες επώνυμες μαρτυρίες:

 "Για τον Δημήτρη Μαλλιάρα ο ίδιος αφηγητής κατέθεσε και τα εξής: ... ήταν δάσκαλος. Όταν τον πρωτόβλεπες, φαινόταν καλό παιδί. Πήγαν ελασίτες να τον συλλάβουν. Αλλά ίσως να ήταν και από αυτούς που εναντιώνονταν στην Εθνική Αντίσταση. Ναι, ήταν απ΄τους αντιδραστικούς. Ήταν στον ΕΔΕΣ. Και αντί να φύγει για να γλιτώσει, εντάχθηκε στον ΕΑΣΑΔ"
 (σελ.228-229)

 "Για τον Μαλλιάρα, τον δάσκαλο που πήγε με τον ΕΑΣΑΔ, οι κομμουνιστές τον είχαν για εδεσίτη. Ξέρω τι λέγεται. Εγώ πιστεύω ότι πήγε γιατί τον είχαν κυνηγήσει πολύ οι εαμικές οργανώσεις. Πήγε στον ΕΑΣΑΔ από ανάγκη. Σου λέει: 'προκειμένου να με καθαρίσουν'... Στον ΕΔΕΣ δεν μπορούσε να φτάσει. Πήγαιναν ο Κωστάκης ο Κουκούλης και ο Σακαντάκης ο Πρίαμος και τους έπιασαν στον δρόμο οι ελασίτες (...) Ο Κώστας ο Κουκούλης που ήταν έφεδρος αξιωματικός προσχώρησε στους αντάρτες του ΕΛΑΣ. Ο Πρίαμος Σακαντάκης δεν δέχτηκε και επειδή και επειδή του απαγόρευσαν να πάει στον Ζέρβα, τον υποχρέωσαν να γυρίσει στο σπίτι του. Αυτά μου τα διηγήθηκε ο ίδιος ο Πρίαμος. Παρ'ολ'αυτά, οι εαμίτες σκότωσαν την μάνα και την αδελφή του Κουκούλη, εφέδρου αξιωματικού του ελληνικού στρατού που υπηρετούσε ως αξιωματικός στον ΕΛΑΣ.
 Δεν συνάντησα ποτέ τον Μαλλιάρα, ούτε ήθελα να τον συναντήσω. Αλλά είμαι βέβαιος ότι ο άνθρωπος πήγε στον ΕΑΣΑΔ επειδή τον καταδίωκαν. Αυτό δεν το βγάζει κανείς απ΄το μυαλό μου. Είχαν πάει για τον ΕΔΕΣ πρωτύτερα άλλοι και στον δρόμο τους έπιασε ο ΕΛΑΣ. Μπορούσε να φύγει;"
 (σελ.239-240)


 Αναφέρεται επίσης η ενδιαφέρουσα περίπτωση της οικογένειας του Χρήστου Μακρή, εφημέριου του  χωριού Άγιος Γεώργιος.
 Γράφει γι'αυτόν:
 "Όλα τα μέλη της οικογένειάς του στην αρχή ήταν μέλη των εαμικών αντιστασιακών οργανώσεων. 
 Ο γιος του Νικόλαος πήγε στο αντάρτικο και είχε συλληφθεί απ΄τους Ιταλούς. Έμεινε στο στρατόπεδο συγκέντρωσης της Λαμίας και μόλις τον άφησαν ελεύθερο, ξαναπήγε αντάρτης στον ΕΛΑΣ. Τον Χρήστο Μακρή (παπα-Μακρή) το 1943 τον συνέλλαβαν οι αντάρτες και τον κακοποίησαν, προφανώς γιατί εγκατέλειψε το ΕΑΜ και εμφανίστηκε ως εδεσίτης, ενώ παράλληλα ο ΕΛΑΣ δήμευσε την περιουσία του. Ο άλλος γιος του ο Γεώργιος κατατάχθηκε στον ΕΑΣΑΔ.
 Στις 24 Απριλίου 1944, γερμανική φάλαγγα στην οποία μετείχε και ο Γεώργιος Μακρής, περικύκλωσε το χωριό (...) Ο παπα-Μακρής και οι άλλοι του γιοι (σ.σ: είχε συνολικά 6) ένοπλοι υποδέχτηκαν τους Γερμανούς και τους διευκόλυναν στις έρευνες, τις συλλήψεις και τις λεηλασίες που ακολούθησαν.
 Τη νύχτα που προηγήθηκε, ή πριν τα χαράματα της ίδιας μέρας, αντάρτες του ΕΛΑΣ ίσως γιατί γνώριζαν τις προθέσεις του, συνέλαβαν την σύζυγό του και τις θυγατέρες του"
 (σελ.300-301)

 Σύμφωνα με μαρτυρίες συγχωριανών που κατατέθηκαν στο δικαστήριο μεταπολεμικά, οι τρεις απ΄τους έξι γιους του παπα-Μακρή εκτελέστηκαν απ΄τον ΕΛΑΣ. Ήταν οι Θεοχάρης, Γιώργος και Νίκος Μακρής. (σελ.311)
 Ο τελευταίος ήταν -όπως είδαμε και παραπάνω- πρώην ελασίτης. Δεν είναι σαφές το πώς και το πότε ακριβώς εντάχτηκε στον ΕΑΣΑΔ. Πιθανότατα η αλλαγή στρατοπέδου στην οποία προέβη θα σχετιζόταν με την ρήξη της οικογένειάς του με το ΕΑΜ/ΕΛΑΣ.
 Ο συγγραφέας αναφέρει ότι σύμφωνα με μαρτυρία του καπετάνιου του ΕΛΑΣ Μίμη Μπουκουβάλα στον ίδιο, ο Νίκος Μακρής αφοπλίστηκε στο Κιλκίς (πιθανώς μετά την μάχη του Νοεμβρίου του 1944) και μεταφέρθηκε πεζός στην Λάρισα όπου και τον εκτελέσαν. (σελ.307)


 Πρώην εαμίτης ήταν και ο Κώστας Καραγεώργος.
 Αυτός ήταν αρχικά ενταγμένος στις εαμικές οργανώσεις και συγκεκριμένα στην Επιμελητεία του Αντάρτη (Ε.Τ.Α) της οποίας ήταν ο υπεύθυνος στην περιοχή. Τσακώθηκε με τον συνεργάτη του στην διοίκηση της ΕΤΑ και συνελήφθη απ΄τους ελασίτες. Τον άφησαν ελεύθερο, και έφυγε με την οικογένειά του στην Λάρισα όπου και εντάχτηκε στον ΕΑΣΑΔ.
 (σελ.330-1)
 Όπως είχαμε δει εδώ, ο πρώην εαμίτης Κ.Καραγεώργος στην πορεία ανεδείχθη σε στρατιωτικό διοικητή του ΕΑΣΑΔ στην Λάρισα!!

Κάποια στοιχεία για την μάχη της Ηλεκτρικής στην οποία αναφέρθηκε ο Φωτόπουλος

 Ο γνωστός μεγαλοσυνδικαλιστής της ΓΕΝΟΠ-ΔΕΗ Νίκος Φωτόπουλος παραλλήλισε προ ημερών τον όποιο αγώνα ισχυρίζεται ότι κάνει, με την δράση του ΕΛΑΣ και ειδικότερα με την μάχη της Ηλεκτρικής που έγινε στο Κερατσίνι στις 13/10/1944.
 Πέραν της προφανούς γραφικότητας του Φωτόπουλου (την επόμενη φορά μπορεί να βγει ντυμένος μαυροσκούφης, ζωσμένος με φυσεκλίκια και να τραγουδάει τον ύμνο του ΕΛΑΣ) και χωρίς να συγχέουμε αυτά τα καραγκιοζιλίκια με την αδιαπραγμάτευτη αναγκαιότητα διατήρησης του δημόσιου χαρακτήρα τόσο της ΔΕΗ όσο και άλλων βασικών κλάδων της οικονομίας, μας δίνεται η ευκαιρία να γράψουμε κάποια πράγματα γι'αυτήν την μάχη της Ηλεκτρικής.

 Καταρχήν πρέπει να πούμε ότι αυτή η μάχη συνέβη, και δεν είναι μάχη-παραμύθι όπως αρκετές από αυτές που αναφέρουν οι διάφοροι παρα-ιστοριογράφοι της αριστεράς.
 Η μάχη της Ηλεκτρικής δεν αμφισβητείται.
 Αυτό που αμφισβητείται είναι η καπήλευσή της εκ μέρους του ΕΛΑΣ. Τι΄χες Γιάννη, τι'χα πάντα δηλαδή...

 Στο θέμα αναφέρεται ο γνωστός ακροαριστερός ιστορικός Ιάσων Χανδρινός στο έργο του "ΟΠΛΑ. Το τιμωρό χέρι του λαού" (σελ.167):
  Ο Χανδρινός βασιζόμενος κυρίως σε αριστερές πηγές γράφει ότι η γερμανική φρουρά του εργοστασίου αρχικά απεχώρησε αναίμακτα κατόπιν διαπραγματεύσεων με το ΕΑΜ/ΕΛΑΣ, αλλά την επόμενη μέρα επανήλθε με σκοπό την καταστροφή των εγκαταστάσεων.
 Οι ελασίτες που είχαν εγκαταστήσει φρουρά, τους περίμεναν, και σε συνεργασία με ομάδες ένοπλων αστυνομικών από τα τμήματα του Πειραιά με επικεφαλής τον ταξίαρχο Παυσανία Κατσώτα, επιτελάρχη της Στρατιωτικής Διοίκησης Αττικής, καθώς και οπλισμένους εργάτες του εργοστασίου με επικεφαλής το Μηχανικό Υπηρεσίας Βενιζέλο Αποστολίδη, προέβαλλαν σθεναρή αντίσταση με αποτέλεσμα την αναχαίτιση των Γερμανών. Σύμφωνα με τον Χανδρινό στην μάχη συμμετείχαν ακόμα και 12χρονα παιδιά απ΄τις γύρω περιοχές.
 Οι απώλειες των Γερμανών ήταν 11 νεκροί, 21 τραυματίες και 24 αιχμάλωτοι.
 Οι αμυνόμενοι είχαν 11 νεκρούς. Ήταν οι εξής:
 Αντώνης Καλαποθάκος (εργάτης της ΗΕΑΠ), Νικος Γεωργιάδης (εργάτης της ΗΕΑΠ), Δημήτρης Μαργαρώνης, Ιωάννης Ηλιόπουλος, Παναγιώτης Κοσμίδης, Γρηγόρης Μεγγίσογλου, Συρίγος Παπάζογλου, Γιώργος Γκιόρδας, Ανδρέας Κουνούπας, Παναγιώτης Μαυρομμάτης, Ακρίτας Τοροσιάδης.

 Βλέπουμε λοιπόν ότι ακόμα και ο ακροαριστερός Χανδρινός παραδέχεται ότι η δόξα της μάχης της Ηλεκτρικής (που ήταν πολύ σημαντική διότι απέτρεψε την καταστροφή των εγκαταστάσεων και την συνακόλουθη διακοπή στην ηλεκτροδότηση Αθήνας-Πειραιά) δεν ανήκει εξ'ολοκλήρου στον ΕΛΑΣ, αλλά και στην Αστυνομία Πόλεων, στους οπλισμένους εργάτες της Ηλεκτρικής και σε κατοίκους της περιοχής που έσπευσαν να συνδράμουν.

 Πέραν του Χανδρινού όμως, υπάρχουν άλλες δύο αναφορές που έρχονται να δώσουν μία άλλη διάσταση στην υπόθεση.
 Σύμφωνα με αυτές, οι εξοπλισμένοι εργάτες της Ηλεκτρικής (η τυπική της ονομασία ήταν ΗΕΑΠ) αποτελούσαν τον 3ο λόχο ηλεκτροπαραγωγής που άνηκε στο Τάγμα Διαβιβάσεων Αττικής που είχε διοικητή τον ταγματάρχη Ιωάννη Παπαθανασίου. Ο Παπαθανασίου ήταν μέλος της ΕΚΚΑ, επιστήθιος φίλος του Ψαρρού και πρώην αξιωματικός του 5/42 που ως γνωστόν είχε διαλυθεί απ΄τον ΕΛΑΣ. Μετά την διάλυσή του 5/42, ο Παπαθανασίου κατέφυγε στην Αθήνα. Αυτό το Τάγμα Διαβιβάσεων υπαγόταν στην Στρατιωτική Διοίκηση Αττικής της οποίας επικεφαλής ήταν ο Σπηλιωτόπουλος.
 Διοικητής του 3ου λόχου ήταν ο λοχαγός Ρουχώτας.
 Αυτή είναι η έκθεση του Ρουχώτα για την μάχη της Ηλεκτρικής όπως δημοσιεύτηκε στο έργο του Ιωάννη Παπαθανασίου "Αντιστασιακή οργάνωση ΕΚΚΑ 1941-1944", σελ.187:
 

 
 Και αυτή είναι η περιγραφή των γεγονότων απ΄τους αξιωματικούς του 3ου λόχου Αποστολίδη και Μαγκλιβέρα. Πάλι απ΄το βιβλίο του Παπαθανασίου σελ.188 :

 

 Σύμφωνα με τις παραπάνω περιγραφές, το κύριο βάρος της μάχης άνηκε στον 3ο λόχο της Ηλεκτρικής που αποτελούταν από 8 εξοπλισμένους εργάτες και τον αξιωματικό του λόχου Βενιζέλο Αποστολίδη, και οι νεκροί Γερμανοί ηταν 7 και όχι 11.
 Η συμμετοχή του ΕΛΑΣ δεν αμφισβητείται, αλλά οι συντάκτες της αναφοράς ισχυρίζονται ότι οι ελασίτες μπήκαν στην σύγκρουση εκ των υστέρων προς ενίσχυση των αμυνομένων εργατών, και στην συνέχεια επιχείρησαν να οικειοποιηθούν πλήρως την μάχη.
 Επίσης δεν γίνεται καμμία αναφορά σε συμμετοχή αστυνομικών, ούτε στον Κατσώτα.

 Όπως και να΄χει, το συμπέρασμα που προκύπτει είναι ότι ναι μεν ο ΕΛΑΣ συμμετείχε στην μάχη της Ηλεκτρικής και αυτό πρέπει να του πιστωθεί, αλλά δεν ήταν μόνος του. Όπως είδαμε, συμμετείχαν και άλλοι, οι οποίοι πρέπει να μνημονευθούν εξίσου, αν όχι περισσότερο.
 Άλλωστε απ΄τους 11 νεκρούς, οι 2 -σύμφωνα με τον Χανδρινό- ήταν εργάτες της ΗΕΑΠ, άρα προφανέστατα άνηκαν στον 3ο λόχο ηλεκτροπαραγωγής. Για τους υπόλοιπους 9 Έλληνες νεκρούς δεν γνωρίζουμε με σιγουριά αν ήταν ελασίτες, αστυνομικοί ή απλοί κάτοικοι της περιοχής.

Η πρώτη μάχη του Μελιγαλά και η διάλυση στρατοπέδων συγκέντρωσης του ΕΛΑΣ απ΄το τοπικό Τάγμα Ασφαλείας

 Όπως είχαμε δει εδώ, ο ταγματάρχης Στούπας διέφυγε στην Αθήνα μετά την μάχη της Λεύκης τον Οκτώβριο του '43 όπου ο ΕΛΑΣ διέλυσε την αντάρτικη ομάδα του χωρίς όμως να καταφέρει να συλλάβει και τον ίδιο.
 Στις 15 Μαρτίου 1944 ο Στούπας επέστρεψε σιδηροδρομικώς στην Καλαμάτα και ανέλαβε την διοίκηση του Τάγματος Χωροφυλακής Μεσσηνίας. Έφερε μαζί του ακόμα 80 αξιωματικούς και υλικό ικανό να εξοπλίσει άλλους 300 οπλίτες. Στην Καλαμάτα αύξησε την δύναμη του Τάγματος με νέους εθελοντές και εγκαταστάθηκε στο Μελιγαλά που ήταν και η έδρα του σώματος. Μικρές φρουρές, δύναμης διμοιρίας, εγκαταστάθηκαν και σε κοντινά χωριά. Η βάση του έμψυχου υλικού του Τάγματος Ασφαλείας ήταν πρώην αντάρτες του Στούπα και της οργάνωσης Ελληνικός Στρατός που είχε διαλυθεί απ΄τον ΕΛΑΣ το φθινόπωρο του 1943.

 Οι κομμουνιστές βλέποντας τις κινήσεις του Στούπα ανησύχησαν και αποφάσισαν να χτυπήσουν το Τάγμα πρωτού αυτό προλάβει να οργανωθεί και να αποτελέσει ισχυρό αντίπαλο.
 Έτσι στις 7 Απριλίου 1944 επιτέθηκαν στο Μελιγαλά με σκοπό να διαλύσουν το Τάγμα Ασφαλείας. Η επίθεσή τους αρχικά ήταν επιτυχής. Μπήκαν εύκολα στην πόλη και κύκλωσαν το αρχηγείο του Στούπα. Εκεί όμως ατύχησαν. Βρέθηκαν εκτεθειμένοι στα πυρά των αμυνομένων και του ιδίου του Στούπα που ήταν εξαιρετικός σκοπευτής, με αποτέλεσμα να έχουν σημαντικές απώλειες.
 Στο Μελιγαλά έδρευε και μία μικρή γερμανική φρουρά. Οι Γερμανοί αρχικά παρατηρούσαν αμέτοχοι την ενδοελληνική σύρραξη. Άλλωστε οι ελασίτες δεν τους ενόχλησαν στο ελάχιστο, παρά το ότι επρόκειτο για έναν εύκολο στόχο.
 Ένας ακόμα λόγος της αρχικής μη-εμπλοκής των Γερμανών ήταν ότι ήταν πολύ επιφυλακτικοί εώς καχύποπτοι απέναντι στους προσφάτως εξοπλισθέντες ταγματασφαλίτες, ενώ ήθελαν να διαπιστώσουν και τις μαχητικές ικανότητες των τελευταίων. Το φαινόμενο του να παραμένουν οι Γερμανοί αμέτοχοι στις συγκρούσεις μεταξύ ελασιτών και εξοπλισμένων Ελλήνων είχε παρατηρηθεί κατ'επανάληψη στην Κατοχή, ιδιαίτερα στην Μακεδονία και στις επιθέσεις που εξαπέλυε ο ΕΛΑΣ εναντίον των χωριών που ήταν οργανωμένα στον ΕΕΣ.

 Από ένα σημείο και μετά, και αφού είδαν ότι ο Στούπας και οι άντρες του όντως πολεμούσαν γενναία, οι Γερμανοί επενέβησαν με ριπές πολυβόλων. Οι ελασίτες ήταν πλέον αδύνατον να παραμείνουν στην πόλη και απεχώρησαν κακήν κακώς.

 Ο Ιωάννης Μπουγάς στο έργο του "Ματωμένες μνήμες 1940-1945" απ'όπου αντλούμε και τις πληροφορίες για την παρούσα ανάρτηση, μιλάει για 49 νεκρούς ελασίτες και 4 νεκρούς ταγματασφαλίτες. Δεν γνωρίζουμε αν ο αριθμός των νεκρών είναι ιστορικά επιβεβαιωμένος.
  Παραθέτει και αποσπάσματα από αριστερούς συγγραφείς που παραδέχονται την αποτυχία της επίθεσης, έστω και αν παρουσιάζουν την ήττα τους με διαφορετικό τρόπο ο καθένας.
  Άλλος λέει ότι "δεν έγινε μάχη και φύγαμε", άλλος λέει ότι κέρδιζαν αλλά απεχώρησαν επειδή είδαν μία φωτιά σε γειτονικό μοναστήρι που την εξέλαβαν ως σήμα οπισθοχώρησης (πραγματικά απίθανος ισχυρισμός), άλλος λέει ότι την μέρα εκείνη έτυχε και "οι Γερμανοί είχαν φέρει νέες δυνάμεις απ΄την Καλαμάτα" και τρέχα γύρευε.

Ο συγκριτικά σοβαρότερος Φοίβος Γρηγοριάδης, αξιωματικός του ΕΛΑΣ και ιστοριογράφος, γράφει για την συγκεκριμένη μάχη χωρίς να μασάει τα λόγια του:
  "Άλλη μία ανεπιτυχής μάχη (ας ξαναγράψουμε πως πόλεμος μόνο με επιτυχίες δεν είναι πόλεμος), είναι η επίθεσις κατά της εχθρικής βάσεως του Μελιγαλά, τον Απρίλιο του 1944"
 ("Το αντάρτικο ΕΛΑΣ-ΕΔΕΣ-ΕΚΚΑ-5/42", ε' τόμος, σελ.304)

 Μιλάει βέβαια γενικώς για "εχθρική βάση", αφήνοντας να εννοηθεί ότι οι ελασίτες επιτέθηκαν σε Γερμανούς.
 Παρακάτω όμως είναι πιο διαφωτιστικός:
 "... προς τον Μελιγαλά, ισχυρό σημείο στηρίγματος των Ταγμάτων, όπου είχε σημειωθεί μία αποτυχία του ΕΛΑΣ για την εκπόρθησή του τον Απρίλιο" (στο ίδιο, σελ.305)

 Στην μάχη αυτή, οι ταγματασφαλίτες συνέλλαβαν και αιχμάλωτους ελασίτες απ΄τους οποίους μάθανε για την ύπαρξη στρατοπέδου συγκέντρωσης αιχμαλώτων του ΕΛΑΣ στην Χαλβατσού (σημερινό Κεφαλόβρυσο). Οι αιχμάλωτοι ήταν αντιφρονούντες απ΄την Μεσσηνία.
 Τις επόμενες μέρες το Τάγμα ξεκίνησε με σκοπό να φτάσει στο στρατόπεδο, όπως και έγινε. Μαζί τους βρισκόταν και μία μικρή γερμανική μονάδα με βαρύτερο οπλισμό που δεν είχε το Τάγμα.
Οι ελασίτες δεν προέβαλλαν αντίσταση και απεχώρησαν χωρίς μάχη. Οι ταγματασφαλίτες απελευθέρωσαν τους κρατουμένους που ήταν σε άθλια κατάσταση λόγω ασιτίας και ξυλοδαρμών. Απ΄τους απελευθερωθέντες έμαθαν για την ύπαρξη ενός δεύτερου στρατοπέδου στην κοντινή Ποταμιά. Τους απελευθέρωσαν και αυτούς, και πάλι χωρίς μάχη. Μεταξύ των κρατουμένων της Ποταμιάς βρίσκονταν και μέλη της οικογένειας του Στούπα. Αυτά έγιναν την Μεγάλη Παρασκευή του 1944. Το σύνολο των απελευθερωθέντων ήταν 448 άτομα.

 Η πραγματικότητα είναι ότι οι ελασίτες δεσμοφύλακες δεν προέβησαν σε εκτελέσεις κρατουμένων, μόλις έμαθαν ότι πλησιάζει ο Στούπας. Δυσκολευόμαστε να υποθέσουμε ότι έπραξαν έτσι επειδή ήταν μεγαλόψυχοι. Η συνολική στάση τους ειδικά στην περιοχή της Μεσσηνίας δεν συνηγορεί υπέρ αυτού. Το πιθανότερο είναι ότι αιφνιδιάστηκαν απ΄την κίνηση του Στούπα και δεν πρόλαβαν να οργανώσουν την αντίδρασή τους.

 Πολλοί "υπερευαίσθητοι πατριώτες" μπορεί να διαρρηγνύουν τα ιμάτιά τους επειδή οι "κακοί ταγματασφαλίτες" συνεργάστηκαν με τους "κακούς Ναζί" κατά των "Ελλήνων ανταρτών".
 Στην εξιστορούμενη περίπτωση όμως (ΌΠΩΣ ΚΑΙ ΣΕ ΠΑΡΑ ΠΟΛΛΕΣ ΑΚΟΜΑ) η επιχείρηση έγινε με σκοπό την απελευθέρωση μελλοθάνατων Ελλήνων που κρατούνταν απ΄τους ελασίτες αποκλειστικά και μόνο με πολιτικά κριτήρια.
 Πιστεύουμε ότι δεν υπάρχει κάποιος ψυχικά υγιής άνθρωπος που να κατηγορήσει τους ταγματασφαλίτες του Στούπα για αυτήν τους την δράση.

Οι κρατούμενοι των ανταρτών στη Δυτική Μακεδονία: 1941 -1949

 του Αθανασίου Καλλιανιώτη

Αναλύοντας θεωρητικά το φαινόμενο της κράτησης ανθρώπων από ανθρώπους, υποθέτει κανείς ότι και οι αντάρτες της Δυτικής Μακεδονίας στην περίοδο της δεκαετίας του ΄40 δεν αποτελούσαν εξαίρεση: με την αρωγή της εμπειρικής έρευνας αποδεικνύεται της θεωρίας το αληθές. Για να ερμηνευτούν οι αιτίες, να τοποθετηθεί το θέμα στο ιστορικό του πλαίσιο, να συγκριθεί με τα παρελθόντα και τα επιόντα κλπ. τα 20΄ της σημερινής εκφώνησης δεν είναι αρκετά, οπότε θα ξοδευτούν αυτά σε απλούστερα ζητήματα:
α) στην ανάλυση του τίτλου
β) στη σκιαγράφηση των κινήτρων και
γ) στο σκόρπισμα πάνω στο τραπέζι ορισμένων λεπτομερειών του παιχνιδιού μεταξύ κρατούντων και κρατουμένων.
Τα υπόλοιπα αποτελούν τμήμα ενός ευρύτερου έργου, το οποίο συν τοις άλλοις ιχνηλατεί τις ομοιότητες και τις διαφορές μεταξύ των ομάδων στην προσπάθειά τους για την κατάκτηση ή τη διατήρηση της εξουσίας. Σ΄ αυτό αριθμούνται ονομαστικά όλοι οι φονευθέντες της δεκαετίας του ΄40 στη Δυτική Μακεδονία και η χαρτογράφηση αυτών προβλέπεται ότι θα ξεριζώσει εσφαλμένες αντιλήψεις, που ως ζιζάνια ταλαιπωρούν το γόνιμο έδαφος της ιστορίας.

Ιστορικές διασαφηνίσεις
Τα εννέα χρόνια της αντάρτικης δραστηριότητας δεν είναι ομοιογενή. Φθινόπωρο του 1941 πυκνώνει στην  περιοχή η ένοπλη άρνηση εναντίον των οργάνων του κράτους με αποκορύφωμα τη σύλληψη και ολιγοήμερη κράτηση μιας ομάδας χωροφυλάκων στις στάνες του ΒΔ Βερμίου από ενόπλους του χωριού Μεσόβουνο. Το επόμενο έτος δεν συναντώνται φανερές κινήσεις ενόπλων, εκτός από ελάχιστους δραπέτες των κρατητηρίων της Καστοριάς, που δεν παρουσίασαν ουδεμία δράση. Το 1945 καταγράφονται κρατήσεις και φόνοι στην περιφέρεια της Φλώρινας, αλλά πώς οι σλαβόφωνοι «εκδικητές» του ΝΟΦ που τις διαπράττουν να θεωρηθούν Έλληνες; Οι λίγοι τέλος ένοπλοι Πολιτικοί Επίτροποι του ΔΣΕ των ετών 1950 και 1951 που παρέμειναν στην περιοχή γυρνούσαν περισσότερο σαν κυνηγημένα αγρίμια, παρά σαν επαναστάτες ισχύος και αποδοχής.

Επιλέχτηκε προς εξέταση η Δυτική Μακεδονία, διότι ο γράφων ζει και κατάγεται από αυτή αλλά και για λόγους ερευνητικής πληρότητας. Η περιοχή αυτή αποτελούσε μία κλειστή περιφέρεια και σχεδόν ολόκληρη είχε τη δική της εθιμική κι οικονομική ζωή, αν εξαιρέσουμε μερικά ορεινά χωριά που επαφίονταν και με τη Θεσσαλία ή την Ήπειρο. Την όποια αίγλη της διαφοράς με την υπόλοιπη Ελλάδα απέκτησε το έτος 1949, όταν η καρδιά του ΔΣΕ χτύπησε ζωηρά στη χερσόνησο Άφρικα των Πρεσπών, μια σταθερά ανταρτοκρατούμενη περιοχή.


Κάτω από τη λέξη αντάρτες στεγάζονται όλα τα είδη των αρνητών και των ενόπλων της περιοχής, οι οποίοι διεκδικήθηκαν κατά την πορεία ή εκ των υστέρων από ποικιλώνυμες οργανώσεις, όπως η «Ελευθερία» των κομουνιστών του ΜΓ και των αξιωματικών της ομάδας Ψαρρού, η ΥΒΕ των ταγματαρχών της Θεσσαλονίκης, το ΕΑΜ του ΚΚΕ της Αθήνας, η ΕΚΑ των εμπόρων της Κοζάνης, η ΠΑΟ των τουρκόφωνων προσφύγων, το ΣΝΟΦ των γκρεκομάνων Σλαβομακεδόνων, οι ΟΔΕΚ και ο ΔΣΕ του ΚΚΕ. Δράση ανταρτών του ΕΔΕΣ δεν γνώρισε η Δυτική Μακεδονία, διότι όσοι κάτοικοί της εκδηλώθηκαν υπέρ του αναγκάστηκαν άμεσα και βίαια να σταδιοδρομήσουν στην Ήπειρο.


Κι όμως κρατούμενοι
Φτάνοντας στην αρχική λέξη του τίτλου, εγείρεται το ερώτημα: διατηρούσαν ή όχι οι αντάρτες, ειδικότερα του ΕΛΑΣ και του ΔΣΕ, μόνιμα ή παροδικά κρατουμένους; Αν απαντήσουμε θετικά,  θα αντιλογήσουμε με την κατεστημένη άποψη ότι «όλος ο λαός» στήριζε ένθερμα το αντάρτικο, πράγμα που σημαίνει ότι πρέπει να θέσουμε υπό αναθεώρηση αρκετές εκατοντάδες βιβλία και συγγράμματα. Αν παραδεχθούμε ότι κρατούμενοι δεν υπήρχαν, τότε πρέπει να αρνηθούμε την ύπαρξη των δραστηριοτήτων της Διεύθυνσης Δικαστικού του ΕΛΑΣ και του ΔΣΕ, της ΥΤΟ (Υπηρεσία Τάξης Ομάδας) του Μπούλκες, της ΥΣΑ (Υπηρεσία Στρατιωτικής Ασφάλειας), της Επαγρύπνησης, των μονίμων φυλακών του ΕΛΑΣ στον Πεντάλοφο και των αντίστοιχων του ΔΣΕ στο χωριό Γράμμος (Γράμμουστα) και στις Κρανιές Πρεσπών μετέπειτα. Πού άραγε κρύβεται η αλήθεια;

Σκύβοντας καλύτερα πάνω στο ζήτημα, βλέπουμε ότι κρατητήρια και φυλακές διατηρούσαν στις πόλεις και κωμοπόλεις της περιοχής τόσο τα κοινοβουλευτικά προπολεμικά καθεστώτα όσο και η δικτατορία Μεταξά. Με τον ερχομό των Ιταλών και των Γερμανών δημιουργήθηκαν και νέα, όπως π.χ. το Στρατόπεδο Κοζάνης, στο οποίο κλείνονταν πολίτες και αντάρτες και κατά τη διάρκεια του Εμφυλίου Πολέμου. Μέχρι χτες υπήρχαν φυλακές με πολιτικούς ή θρησκευτικούς κρατούμενους –για εν μέρει πολιτικούς χτίζονται. Θεωρητικά λοιπόν θα ήταν λογικά αδύνατο να διαφοροποιηθούν οι «σταυραετοί των βουνών», εκτός αν δεχόμασταν ότι τόσο η ηγεσία όσο και η βάση τους συνίστατο από ξεχωριστής ποιότητας ανθρώπους, πράγμα που θα μας ανάγκαζε να ολισθήσουμε από την πεδιάδα της Ιστορίας στην επικλινή σαθρότητα της φαντασίας, του επιθυμητού, και, γιατί όχι, της προπαγάνδας. Η ύπαρξη λοιπόν της μακράς δομής και των ανθρώπινων συνεχειών επιτρέπει την υπόθεση ότι οι αντάρτες όλων των αποχρώσεων, ανάλογα βέβαια με τη δύναμη της ακτινοβολίας των, ποτέ δεν έπαψαν να διατηρούν φυλακές και κρατουμένους.

 Η συνέχεια εδώ:  http://blogs.sch.gr/thankall/?p=930#more-930

Ο ελασίτης πατέρας της κυβερνητικής εκπροσώπου Σοφίας Βούλτεψη

 Πριν μερικές μέρες ανέλαβε καθήκοντα κυβερνητικού εκπροσώπου η βουλευτίνα της ΝΔ Σοφία Βούλτεψη. Όλοι όσοι την έχουν ακούσει να μιλάει, έχουν σίγουρα παρατηρήσει το αντιεθνικιστικό και αντιχρυσαυγίτικο μένος της. Είναι αυτό που λέμε "ο σωστός άνθρωπος στην σωστή θέση"...
Αρκετοί γνωρίζουν ότι η Σοφία Βούλτεψη είναι κόρη του αριστερού "αγωνιστή" και μετέπειτα δημοσιογράφου Γιάννη Βούλτεψη.
 Εδώ μπορείτε να δείτε ένα σύντομο βιογραφικό του από καθεστωτική εφημερίδα:
 http://www.protothema.gr/politics/article/253919/poios-htan-o-giannhs-voyltepshs/

 Ο Βούλτεψης στα νιάτα του υπήρξε ελασίτης, και αυτό δεν είναι μυστικό. Το 1983 έγραψε ένα σχετικό βιβλίο με τίτλο "Συναγωνιστής Ακέλας" (Ακέλας ήταν το ψευδώνυμό του στον ΕΛΑΣ) που περιγράφει την ζωή και την δράση του λίγο πριν τον πόλεμο του ΄40 και φυσικά στο αντάρτικο.
 Έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον να δούμε κάποια αποσπάσματα από αυτά που έγραφε ο ίδιος ο Βούλτεψης στο εν λόγω έργο του.

 Καταρχήν, αν και αριστερός, αναγνωρίζει ότι το ΟΧΙ ανήκει στον Ιωάννη Μεταξά.
 Λέει χαρακτηριστικά:
 "Ας μην είμαστε μικρόψυχοι. Ύστερα από 43 χρόνια, ας ξαναδώσουμε στον Μεταξά αυτό που του ανήκει" (σελ.33)

 Ο Βούλτεψης ποτέ δεν συμμετείχε στον πόλεμο του '40-41, όπως ψευδώς αναφέρεται, και δεν θα μπορούσε γιατί ήταν μόλις 17 ετών. Απλά στα πλαίσια της πολιτικής και οικονομικής επιστρατεύσεως της χώρας διατάχθηκε να παρουσιαστεί στην Περιφερειακή Υπηρεσία Αλληλεγγύης Μετώπου (ΠΥΑΜ), που ήταν μία υπηρεσία που ιδρύθηκε για να συγκεντρώνει και να στέλνει στο μέτωπο ότι πρόσφερε ο πληθυσμός. (σελ.35)

 Τον Ιούλιο του 1943 έφυγε απ΄την Κεφαλλονιά και πέρασε στην δυτική Στερεά με σκοπό να ενταχθεί στο αντάρτικο. Εκεί υπήρχαν τότε ένοπλες ομάδες τόσο του ΕΛΑΣ όσο και του ΕΔΕΣ. Επέλεξε να ενταχθεί στον ΕΛΑΣ διότι -όπως λέει- οι ελασίτες ήταν ξυπόλητοι, ενώ οι του ΕΔΕΣ ήταν μισθοφόροι (σελ.70).
 Η εμπάθειά του για τον ΕΔΕΣ φαίνεται απ΄τον τρόπο που δικαιολογεί και τους αφοπλισμούς μικρών εδεσίτων τμημάτων απ΄τους ελασίτες:
 "Γιατί τους αφοπλίζουμε; Μα είναι απλό. Οι Άγγλοι ρίχνουν σ'αυτούς όπλα, λίρες και ιματισμό, όσα θέλουν. Σε μας με το σταγονόμετρο (...) Ας ρίχνουν λοιπόν στους Ζερβικούς και μεις θα τα παίρνουμε" (σελ.81)
 
 Ο Βούλτεψης εντάχθηκε στο 2/39 σύνταγμα του ΕΛΑΣ και ανέλαβε το δικαστικό γραφείο του συντάγματος (σελ.80), δηλαδή διετέλεσε στρατοδίκης του ΕΛΑΣ. Ο ίδιος φυσικά ισχυρίζεται ότι έσωσε πολλούς αθώους από θάνατο, αλλά με δεδομένα τα έργα και τις ημέρες των ελασίτικων στρατοδικείων, θα πρέπει να είμαστε επιφυλακτικοί για τους ισχυρισμούς του.
Δεν παραλείπει πάντως να περιγράφει βασανιστήρια κρατουμένων από άλλους ελασίτες (σελ.94).
 Αρκετά γρήγορα, πριν τον Σεπτέμβριο του '43, έγινε και μέλος του ΚΚΕ (σελ.117) και σαν φυσική συνέπεια διορίστηκε πολιτικός υπεύθυνος σε διμοιρία του λόχου μηχανημάτων του 2/39 (σελ.127)

 Σε άλλο σημείο επιβεβαιώνει και αυτός ότι οι ελασίτες δεν σήκωναν το κεφάλι τους να κοιτάξουν γυναίκες, σε σημείο του να τους λένε τα κορίτσια: "Μα δεν είσαστε άντρες εσείς;" (σελ.149)


 Τον Φεβρουάριο του 1944 τον έστειλαν στην σχολή εφέδρων αξιωματικών του ΕΛΑΣ στην Ρεντίνα (σελ.142), απ'όπου αποφοίτησε.

 Οι περιγραφές των μαχών στις οποίες λέει ότι συμμετείχε δεν διαφέρουν απ΄τον κανόνα του μέσου βετεράνου ελασίτη. Δηλαδή υπερβολές και αναπόδεικτοι ισχυρισμοί για εντυπωσιακές νίκες εναντίον πολυπληθέστερων Γερμανών.
Σε μία μάχη ο Βούλτεψης λέει ότι 20 ελασίτες μετριότατης μαχιμότητας (ο ίδιος τους χαρακτηρίζει "μπουλούκι από είκοσι σκόρπιους")  συγκρούστηκαν με ένα τάγμα 500 αντρών της Βέρμαχτ και του προκάλεσαν απώλειες 50 νεκρών και 70 τραυματιών (σελ.124)!!!
 Σε άλλη μάχη λέει ότι οι Γερμανοί είχαν 93 νεκρούς και τραυματίες (σελ.134)!!!

Συμμετείχε και στην μάχη της Αμφιλοχίας τον Ιούλιο του 1944, για την οποία (αν και σε γενικές γραμμές αποφεύγει τις αναπόδεικτες θριαμβολογίες άλλων αριστερών που μιλάνε για εκατοντάδες νεκρούς Γερμανούς) λέει ότι καλώς εξοντώθηκαν όλοι οι (Έλληνες) χωροφύλακες της πόλης μέχρι τον τελευταίο (σελ.190).

 Μετά την Απελευθέρωση συμμετείχε στις επιχειρήσεις κατά του Ζέρβα στην Ήπειρο. Συμμετείχε στην πολύνεκρη μάχη της Άρτας τον Δεκέμβριο του '44 μεταξύ ΕΛΑΣ-ΕΔΕΣ όπου και τραυματίστηκε ελαφρά (σελ.257).


 Όλα τα παραπάνω ενδεικτικά τίθενται στην κρίση του καθενός, προκειμένου να σχηματιστεί μία εικόνα για το ποιος ήταν ο Γιάννης Βούλτεψης, πατέρας της σημερινής κυβερνητικής εκπροσώπου.
 Υπενθυμίζουμε ότι ένα χρόνο μετά την έκδοση του βιβλίου του "Συναγωνιστής Ακέλας" απ΄το οποίο αντλήσαμε πληροφορίες, ο Βούλτεψης διορίστηκε διευθυντής του γραφείου τύπου της Νέας Δημοκρατίας...

Ο ΕΛΑΣ της Αθήνας σύμφωνα με έναν σύγχρονο αριστερό ιστορικό

Παλιότερα είχαμε κάνει μία πρώτη αναφορά στο ενδιαφέρον έργο του αριστερού ιστορικού Ιάσωνα Χανδρινού "Το τιμωρό χέρι του λαού". Το συγκεκριμένο βιβλίο περιέχει πολλές και ενδιαφέρουσες πληροφορίες σχετικά με τον κατοχικό εμφύλιο της Αθήνας του 1943-44.

  Στην σημερινή ανάρτηση θα δούμε κάποια στοιχεία που παραθέτει ο συγγραφέας για τον ΕΛΑΣ της Αθήνας που αποτελούσε ξεχωριστή περίπτωση απ΄τον ΕΛΑΣ του βουνού.

 

Από οργανωτικής άποψης ο ΕΛΑΣ της πρωτεύουσας παρουσιάζει διαφορές με τον

ΕΛΑΣ του βουνού στα εξής σημεία:

α) ίσχυε το σχήμα Τάγμα-Σύνταγμα-Ταξιαρχία- Σώμα Στρατού αντί για Τάγμα-Σύνταγμα-Μεραρχία-Ομάδα Μεραρχιών,

β) η διοίκηση ήταν δυαδική αντί για τριαδική ενώ, αντί για μία, τρεις θέσεις καπετάνιου στα Συντάγματα και τα Τάγματα με αντίστοιχο καταμερισμό ευθυνών (γ’ καπετάνιος ήταν υπεύθυνος της τροφοδοσίας, ο β’ ασχολείτο με τον οπλισμό του τμήματος, ο α’ήταν ο κομματικός υπεύθυνος),    

γ) δεν υπήρχε εφεδρικός ΕΛΑΣ 
 σελ.39

Αν ο ΕΛΑΣ στο σύνολό του μπορεί εύκολα να χαρακτηριστεί κομματικός στρατός (παρά τις κατά καιρούς διαφοροποιήσεις κάποιων μόνιμων αξιωματικών μη-κομμουνιστών), τότε ο ΕΛΑΣ της Αθήνας ήταν η επιτομή του κομματικού στρατού. 
 Τα παρακάτω αποσπάσματα του Χανδρινού είναι χαρακτηριστικά:

"η θέση του στρατιωτικού διοικητή ήταν μάλλον διακοσμητική σε αντίθεση με αυτή του καπετάνιου που ασκούσε πραγματική διοίκηση και «πολιτική» εποπτεία του τμήματος. Οι καπετάνιοι  -όλοι τους μέλη του Κόμματος- καθοδηγούνταν απ΄τους καπετάνιους της ανώτερης βαθμίδας και είχαν επίσης οριζόντια σύνδεση με το ανάλογο κομματικό όργανο:  οι καπετάνιοι λόχων και ταγμάτων με την ΚΟΒ, οι καπετάνιοι συνταγμάτων με την Αχτίδα κ.ο.κ. Τις Διοικήσεις των Ταξιαρχιών τις "έβλεπε" ο καπετάνιος του Σώματος Στρατού (Κωτσάκης) ο οποίος, ως μέλος της Επιτροπής Πόλης, έδινε με τη σειρά του λόγο στον εκάστοτε Γραμματέα της ΚΟΑ. Την μεγάλη οργανωτική εξάρτηση του ΕΛΑΣ Αθήνας απ΄το Κόμμα επιβεβαίωνε εξάλλου η σταθερή μέχρι τέλους υπαγωγή στην ΚΕ του ΕΛΑΣ και όχι στο Γενικό Στρατηγείο." σελ.39-40

 

"Για προπαγανδιστικούς λόγους, διοικητής του Α’ Σώματος Στρατού

προτάθηκε ο γηραιός ΕΑΜίτης στρατηγός Νεόκοσμος Γρηγοριάδης ο οποίος δέχτηκε

με ενθουσιασμό την θέση. Μιας και η θέση ήταν τιμητική, δεν άσκησε ποτέ

ουσιαστική στρατιωτική διοίκηση έως τον Απρίλιο του 1944 που εγκατέλειψε την

πρωτεύουσα για το βουνό"  
σελ.48

"Λόγω των συνεχών αποστολών αξιωματικών στον ΕΛΑΣ του βουνού, συχνά η θέση του στρατιωτικού διοικητή στις μεσαίες και κατώτερες μονάδες παρέμενε κενή αφήνοντας τους καπετάνιους να ελέγχουν την κατάσταση." 
σελ.49

 Όπως προκύπτει λοιπόν, ο ΕΛΑΣ της Αθήνας ήταν υπό τον απόλυτο έλεγχο του ΚΚΕ, και ιδιαίτερα της Κομματικής Οργάνωσης Αθήνας (ΚΟΑ). Επικεφαλής της ΚΟΑ απ΄τον Απρίλιο του 1943 ήταν ο Βασίλης Μπαρτζιώτας (γνωστός με το ψευδώνυμο Φάνης) παλιό και ικανό στέλεχος, γνωστός για την αφοσίωσή του στη σκληρή γραμμή και τις μεγάλες οργανωτικές του αρετές. 
 σελ.30-31

 Βασική στρατολογική δεξαμενή του ΕΛΑΣ της Αθήνας ήταν η ΕΠΟΝ, κάτι που είχε σαν συνέπεια ο μέσος όρος ηλικίας των μάχιμών του να μην ξεπερνά τα 20 χρόνια συμπεριλαμβανομένων των καπετάνιων ταγμάτων και λόχων. 
 σελ.40

Αυτός ο χαμηλός μέσος όρος ηλικίας παρουσίαζε το μειονέκτημα ότι οι ελασίτες της Αθήνας ήταν άπειροι και στρατιωτικά αγύμναστοι διότι η πλειοψηφία τους δεν είχε πάει στρατό. 

 Το παρακάτω χιουμοριστικό περιστατικό είναι ενδεικτικό:

 

 "οι πρώτοι μαχητές του 4ου Συντάγματος στο Χαϊδάρι, έπρεπε να περιμένουν μέχρι το Νοέμβριο για να κάνουν τις πρώτες ασκήσεις μάχης με τον ταγματάρχη Σταύρο Μαυροθαλασσίτη: Η πρώτη συνάντηση έγινε σε λοφίσκους απέναντι στο στρατόπεδο του Χαϊδαρίου, μια βροχερή μέρα και περισσότεροι, αντί για τα όπλα τους, κρατούσαν ομπρέλες, αναγκάζοντας το Μαυροθαλασσίτη να παρατηρήσει σκωπτικά: Δε μου λέτε συναγωνιστές, και στη μάχη θα κρατάτε ομπρέλες;!..." 
σελ.44

 Η νεαρή τους ηλικία όμως είχε και το αναντίρρητο πλεονέκτημα της άγνοιας κινδύνου και του φανατισμού που διέπει την κομματικοποιημένη νεολαία. 

 Αν σε αυτό το στοιχείο συνυπολογίσουμε και το ότι ο ΕΛΑΣ της Αθήνας ήταν υπό τον έλεγχο της ΚΟΑ του "σκληρού" Μπαρτζιώτα, τότε καταλαβαίνουμε ότι επρόκειτο για έναν αμιγώς κομματικό στρατό όπου οι φανατικοί επικρατούσαν σε όλες τις βαθμίδες του. 

 Ένας τέτοιος στρατός, παρά τις αντικειμενικές αδυναμίες που είχε ο ΕΛΑΣ της Αθήνας σε καθαρά στρατιωτικά θέματα, δεν ήταν σε καμμία περίπτωση αμελητέος, πάντα με δεδομένο ότι επιδιδόταν σε μάχες πόλεων (τελείως διαφορετικός τύπος πολέμου απ'τις μάχες εκ παρατάξεως ή τον ανταρτοπόλεμο του βουνού) και μάλιστα στην "έδρα" του. 
 Παράλληλα, ένας τέτοιος στρατός φανατικών ήταν φυσικά ικανός και πρόθυμος για κάθε ακρότητα σε βάρος των αντιπάλων του, όπως απεδείχθη περίτρανα τόσο κατά την διάρκεια της Κατοχής όσο και κυρίως στα δεκεμβριανά.

Ένα κεφαλαιώδες ζήτημα για έναν μη-τακτικό στρατό είναι φυσικά η εξεύρεση οπλισμού. Στην Αθήνα προφανώς και δεν μπορύσαν να γίνουν αεροπορικές ρίψεις απ΄τους Βρετανούς όπως γινόταν στο βουνό, οπότε έπρεπε να βρεθεί άλλη λύση.
 Σύμφωνα με τον Χανδρινό:

"Ο ΕΛΑΣ της Αθήνας και του Πειραιά οπλίστηκε στην κυριολεξία από τους Ιταλούς."
  σελ.46

  Αυτό έγινε μετά την συνθηκολόγηση της Ιταλίας τον Σεπτέμβριο του 1943 οπότε και κινητοποιήθηκε σύσσωμος ο μηχανισμός του ΕΑΜ για να εξασφαλίσει όσο περισσότερο πολεμικό υλικό μπορούσε απ΄τους Ιταλούς.
 Όσο πλησίαζε η γερμανική αποχώρηση, οι κομμουνιστές έβαζαν συνεχώς οπλισμό απ΄το βουνό στην Αθήνα, ενώ όπως είχαμε δει και εδώ για τις ανάγκες του ΕΛΑΣ της Αθήνας δεν είχαν διστάσει να αγοράσουν όπλα ακόμα και απ΄τους Γερμανούς. Υπενθυμίζουμε την καταγεγραμμένη συνομιλία Ιωαννίδη-Παπαπαναγιώτου:
 
"ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ: Ο Φάνης τα ξέρει αυτά. Πήρε όπλα που τα στείλαμε απ’έξω. Επίσης του έστειλα και λεφτά. 100 ή 200 λίρες γι’αυτόν τον σκοπό. Να αγοράζουν όπλα απ’τους Γερμανούς που άρχιζαν να το στρίβουν. Αυτά είναι γεγονότα που μπορούν να επιβεβαιωθούν και από ανθρώπους που ζούνε.

ΠΑΠΑΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ: Είναι γνωστά αυτά. Τα έχουμε αυτά τα στοιχεία."

 (σελ: 258 "Αναμνήσεις" του Γ.Ιωαννίδη)




 Ο ΕΛΑΣ της Αθήνας με όλες τις ιδιαιτερότητές του στρεφόταν κυρίως εναντίον των Ταγμάτων Ευζώνων των Αθηνών, της Ειδικής Ασφάλειας, της Χωροφυλακής, του Μηχανοκίνητου της Αστυνομίας Πόλεων του Μπουραντά. 
 Η συμμετοχή των Γερμανών σε αυτές τις εμφύλιες συγκρούσες ήταν μάλλον επικουρική, και δεν θα ήταν καθόλου ανακριβής ο ισχυρισμός ότι οι Γερμανοί σε πολλές περιπτώσεις ήταν παρατηρητές μιας ενδοελληνικής αιματοχυσίας, όπως είχε παραδεχτεί και ο ίδιος ο Χανδρινός. (σελ.8)

 Η αντιπαράθεση του ΕΑΜ/ΕΛΑΣ με τις εθνικές οργανώσεις των Αθηνών ήταν κυρίως πολιτική και δευτερευόντως αιματηρή. Αν και σημαδεύτηκε από δολοφονίες (Μαλτέζος, Ρογκάκος κτλ), εντούτοις σε καμμία περίπτωση δεν μπορεί να συγκριθεί με τον άγριο κύκλο του αίματος που άνοιξε μεταξύ του ΕΛΑΣ της Αθήνας και των προαναφερθεισών ελληνικών κατοχικών αρχών ασφαλείας. 
 Δίπλα βέβαια στον ΕΛΑΣ της Αθήνας δρούσε και η ΟΠΛΑ, περισσότερο γνωστή για την τρομοκρατική της δράση. 
 Για την ΟΠΛΑ και την δράση της στην κατοχική Αθήνα θα μιλήσουμε σε επόμενη ανάρτηση..

ΕΑΜ-ΕΛΑΣ από τον μύθο στην πραγματικότητα. Τα μέλη της ΒΣΑ αναιρούν την κομματικά στρατευμένη αριστερή ιστοριογραφία

  Η ιστορία της Εθνικής Αντίστασης διακρίνεται για την αμφιλεγόμενη ταυτότητά της, λόγω των διαφορετικών απόψεων που υπάρχουν. Μια εποχή σχετικά κοντινή στο σήμερα εξακολουθεί να διχάζει. Αυτό γίνεται περισσότερο έντονο όταν η συγγραφή της ιστορίας γίνεται μέσα από την κομματική στράτευση. Στην ιστοριογραφία της περιόδου 1941-1949, συγκεκριμένα σε εκδόσεις μετά τα μέσα της δεκαετίας του 1970, βλέπουμε ότι σε πολλές περιπτώσεις ισχύει η συγγραφή βιβλίων με αμιγώς κομματικά συμφέροντα και όχι ιστορικά τεκμήρια. Η μονόπλευρη αυτή προβολή των γεγονότων έφτασε στο σημείο να θεωρείται μοναδική αλήθεια για τα γεγονότα της περιόδου. Κάθε διαφορετική άποψη χαρακτηριζόταν ακόμη και με ύβρεις από προπαγανδιστές ιστορικούς της αριστερής ιστοριογραφίας (όχι βεβαίως απ΄ όλους). Έτσι ενώ τον Αύγουστο του 1949 ο εμφύλιος έληξε με οριστική ήττα των δυνάμεων της κομμουνιστικής άκρας αριστεράς, ειδικά μετά την μεταπολίτευση το ΚΚΕ κατάφερε να επιβάλει τις προπαγανδιστικές απόψεις του μέσα από πολλαπλές εκδόσεις αλλά και από τα Πανεπιστήμια, μέσω καθηγητών που ανήκουν στην λεγόμενη "αναθεωρητική σχολή". Ο Νίκος Μαραντζίδης πολύ εύστοχα έγραψε "[..] η αναθεωρητική σχολή, που κυριάρχησε στα χρόνια της μεταπολίτευσης και χαρακτηρίστηκε από τη "φιλοαριστερή" κλίση πολλών υποστηρικτών της, που σε κάποιες περιπτώσεις πήρε το χαρακτήρα της πολιτικής στράτευσης μέσω της επιστήμης" (1). Στο άρθρο αυτό θα επικεντρώσουμε την προσοχή μας στη δράση του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ και συγκεκριμένα στο πώς παρουσιάζεται η εν λόγω οργάνωση από τους συμμάχους αξιωματικούς της Συμμαχικής αποστολής, ούτε από εδεσίτες ούτε από ελασίτες.

Έντυ Μάγιερς.

 
Είναι αληθές ότι όλα αυτά τα χρόνια η αριστερά οργανωμένα έχει καταφέρει την υπερβολική εξύμνηση της εαμικής αντίστασης σε τέτοιο βαθμό, που προκαλεί απορίες για την αντικειμενικότητα των ερευνών. Υπό το κομμουνιστικό πρίσμα, η δράση του ΕΛΑΣ ήταν κρυστάλλινη και αν έγιναν κάποια λάθη αυτά δικαιολογούνται. Από την πλευρά των μη κομμουνιστικών και αντικομουνιστικών οργανώσεων επισημαίνονται τα πολλά σφάλματα του εαμικού κινήματος, συχνά ίσως με υπερβολικό τρόπο. Γι΄αυτό όπως προανέφερα, θα ασχοληθώ περισσότερο με τα όσα περιγράφουν τα μέλη της Βρετανικής Συμμαχικής Αποστολής για τον ΕΛΑΣ. Και αυτό γιατί αφενός θεωρούνται και είναι ουδέτερες - αντικειμενικές πηγές και γιατί αφετέρου δεν προβάλλονται τόσο όσο θα έπρεπε για την ακριβή κατανόηση των γεγονότων της εποχής. Τον Οκτώβριο του 1995, ο πρώτος αρχηγός της Βρετανικής αποστολής, Ταξίαρχος Έντυ Μάγιερς έδωσε μία συνέντευξη στον "Οικονομικό Ταχυδρόμο" με κύριο τίτλο "Ψευδής η ιστορία της αντίστασης που διδάσκεται σήμερα στην Ελλάδα". Σε ερώτηση του δημοσιογράφου για το αν τα ντοκουμέντα που θα κυκλοφορούσαν τότε, με αφορμή τη συμπλήρωση 50 ετών από την απελευθέρωση, θα απέδιδαν την ιστορική αλήθεια ο Μάγιερς απαντά: "Η σύντομη απάντηση στο ερώτημα είναι: Όχι. Κάθε άλλο. Μεγάλο μέρος των αναμνήσεων που γράφτηκαν και των στοιχείων που επιλεκτικά παρουσιάζονται απεικονίζουν αποκλειστικά την άποψη των συμβάντων από την διαστρεβλωμένη άποψη των κομμουνιστών. Δεν αποδίδουν τη συνολική εικόνα της Εθνικής Αντιστάσεως στην Ελλάδα, η οποία περιελάμβανε αρκετές άλλες αντιστασιακές οργανώσεις εκτός από το ΕΑΜ-ΕΛΑΣ. Ελάχιστα στοιχεία αναφέρουν την συμβολή του ΕΔΕΣ. Δεν γίνεται σχεδόν καμμία μνεία για την ΕΚΚΑ της οποίας ο Αρχηγός Δημ. Ψαρρός δολοφονήθηκε από τον ΕΛΑΣ. Ακόμη ελάχιστα αναφέρονται για την πλατειά αντίθεση του κόσμου προς τον κομμουνισμό. Εάν ο ΕΔΕΣ δεν είχε κατορθώσει να επιζήσει μέχρι την αποχώρηση των Γερμανών από την Ελλάδα οι κομμουνιστές θα βρίσκονταν σε πάρα πολύ ισχυρή πολιτική θέση για να καταλάβουν την εξουσία με τη βοήθεια του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ".
      
Σε άλλο σημείο της συνέντευξης ο Μάγιερς ερωτώμενος για τον αν τελικά μόνο οι κομμουνιστές έκαναν αντίσταση - όπως συχνά προπαγάνδιζαν στελέχη της αριστεράς- δίνει την εξής απάντηση:  "Αυτό δεν είναι καθόλου ακριβές. Θα αναφερθώ στις προσωπικές μου εμπειρίες μια και ήμουνα τότε αρχηγός της Βρεταννικής Στρατιωτικής Αποστολής στην Ελλάδα, από το φθινόπωρο του 1942 έως το καλοκαίρι του 1943.Ο ΕΛΑΣ, το στρατιωτικό σκέλος του ΕΑΜ, δεν ήταν κατ’ ουδένα τρόπο ο μόνος που πολέμησε κατά των Γερμανών. Ο ΕΔΕΣ και η ΕΚΚΑ πολέμησαν εξ ίσου γενναία και πολύ συχνά η συνεισφορά τους, στην πολεμική προσπάθεια των Συμμάχων ήταν πιο σημαντική από την προσφορά του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ. Κι αυτό γιατί το ΕΑΜ-ΕΛΑΣ περίμενε πάντα τις πολιτικές οδηγίες για το τι συνέφερε την ηγεσία να κάνουν ώστε να βρεθούν κατά το τέλος του πολέμου στην καλύτερη δυνατή θέση και να καταλάβουν την εξουσία. Αντίθετα ο ΕΔΕΣ και η ΕΚΚΑ ενδιαφέρονταν κυρίως να βοηθήσουν τους συμμάχους να κερδίσουμε τον πόλεμο". Ιδιαίτερη αξία έχει και ένα ακόμη μέρος της συνέντευξης του Ταξίαρχου Μάγιερς που αναφέρεται στην προπαγάνδα της αριστεράς: "[...] Το γεγονός ότι σήμερα, νεαροί καθηγητές Πανεπιστήμιων και δυστυχώς νεαροί δάσκαλοι διδάσκουν σε πανεπιστήμια και σχολεία ότι το ΕΑΜ-ΕΛΑΣ ήταν η μόνη ανιστασιακή οργάνωση που πολέμησε κατά των Γερμανών με θλίβει βαθύτατα, γιατί σαφώς δεν είναι αλήθεια. Όλος ο ελληνικός λαός, στο σύνολο του, πολέμησε κατά του εχθρού και αρκετοί από αυτούς κάτω από την αιγίδα του ΕΔΕΣ και της ΕΚΚΑ, αντιστασιακές οργανώσεις που συνεισφέρανε συχνά πολύ περισσότερα στην πολεμική προσπάθεια των Συμμάχων από τον ΕΛΑΣ. Τούτο δεν σημαίνει ότι υποτιμώ τις προσπάθειες του ΕΛΑΣ. Υπήρχαν περιπτώσεις που οι μαχητές έδειξαν μεγάλη γενναιότητα. Δυστυχώς, όμως, οι ηγέτες τους – όπως εξήγησα ήδη – δρούσαν πάντοτε υπολογίζοντας τι θα τους βοηθούσε ώστε να καταλάβουν την εξουσία μετά το τέλος του πολέμου, για να εγκαθιδρύσουν ένα κομμουνιστικό καθεστώς. Εν πάση περιπτώσει, ουσιαστικά, ολόκληρο το ελληνικό έθνος αντιστάθηκε στον εχθρό".

Ουίλλιαμ Τζόρνταν.

   
Εξαιρετικής σημασίας πρωτογενής πηγή είναι και το βιβλίο του Ουίλλιαμ Τζόρνταν "ΕΑΜ η αλήθεια για το Ελληνικό δράμα", που κυκλοφόρησε το 1947. Ο Τζόρνταν ή Ταγματάρχης Μπίλ - όπως έμεινε γνωστός στο αντάρτικο- ήρθε στην Ελλάδα της κατοχής λίγο μετά την ανατίναξη της γέφυρας του Γοργοποτάμου. Δεκαπέντε μήνες έδρασε στα βουνά της Ηπείρου και της Αιτωλοακαρνανίας γνωρίζοντας από πρώτο χέρι πρόσωπα και οργανώσεις. Βλέποντας τη στάση των τμημάτων του ΕΛΑΣ που άφηναν στο απυρόβλητο τους κατακτητές έγραψε στο βιβλίο του: "Οι κομμουνιστές δεν είχανε καμμιάν όρεξη να χρησιμοποιήσουνε τους στρατιώτες τους για την απελευθέρωση της χώρας από τους Γερμανούς. Φυλάγανε τις δυνάμεις τους για κάτι που θεωρούσανε πολύ σπουδαιότερο: την κατάληψη της εξουσίας στην κατάλληλη στιγμή. Θέλανε προ παντός να είναι σε θέση να επιβάλουνε τη δική τους κυβέρνηση στην Ελλάδα ως τετελεσμένο γεγονός όταν θα έφευγαν οι Γερμανοί" (2). Συνεχίζοντας αναφέρεται και στο διμέτωπο του Ζέρβα με Γερμανούς και ελασίτες: " Κάθε φορά όπου οι δυνάμεις του Ζέρβα εμπλέκονταν σε αγώνα με τους Γερμανούς, οι συμμορίες του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ χτυπούσανε προδοτικά τους μαχόμενους πατριώτες στα νώτα. Κάθε φορά όπου οι Γερμανοί εξαπέλυαν επίθεση εναντίον του Ζέρβα, επίθεση εναντίον του εξαπέλυαν ταυτόχρονα και οι κομμουνιστές" (3).  Ηχηρή απάντηση στα ψεύδη της ηγεσίας του ΕΛΑΣ περί συνεργασίας Ζέρβα - Γερμανών. Ο Τζόρνταν αναφέρεται αναλυτικά στην πολιτική του ΚΚΕ-ΕΑΜ περί κατασπίλωσης όλων όσων δεν συμφωνούσαν με τους σκοπούς του. Χαρακτηριστικό παράδειγμα η περίπτωση του Στέφανου Σαράφη. Από συνεργάτης των Ιταλών, φυλακισμένος από τον ΕΛΑΣ με διαπομπεύσεις, εξευτελισμούς, φτυσιές, με διασπορά φημών περί αποδεικτικών στοιχείων συνεργασίας του με τις δυνάμεις κατοχής που βεβαίως ήταν ανύπαρκτα, κατέληξε Στρατιωτικός αρχηγός του ΕΛΑΣ! Μέσα σε μία νύχτα οι κατηγορίες αποσιωπήθηκαν, ο Σαράφης μετατράπηκε σε λαϊκό αγωνιστή και οι κατηγορίες εναντίον του χαρακτηρίστηκαν ως λάθη και παρεξηγήσεις. Και ο Τζόρνταν τα αναφέρει αυτά, για να τονίσει το πόσο εύκολα η τότε κομμουνιστική προπαγάνδα δεν ήταν τίποτα άλλο πέρα από λασπολογία. Με την ίδια προπαγάνδα στράφηκε ο ΕΛΑΣ και κατά του Ζέρβα. Είχαν προηγηθεί τρεις περιπτώσεις προσέγγισης του αρχηγού του ΕΔΕΣ, από ηγετικά στελέχη του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ μεταξύ των οποίων και ο Άρης Βελουχιώτης, με σκοπό να απορροφηθεί ο Ζέρβας, δίνοντάς του τη θέση που αργότερα πήρε ο Σαράφης. Ο Ζέρβας λοιπόν μετά την άρνησή του λοιδορήθηκε σαν συνεργάτης των κατοχικών δυνάμεων.
Ο Τζόρνταν που πολεμούσε την ίδια περίοδο με τις δυνάμεις του ΕΔΕΣ έγραψε: "Το αίμα μου βράζει και η αγανάκτηση με πνίγει όταν διαβάζω άρθρα ή ανταποκρίσεις ασυνείδητων, πουλημένων ή αμαθών δημοσιογράφων, που τόσο εύκολα δέχονται να επαναλάβουν το άτιμο κομμουνιστικό ψέμμα πως τα παλληκάρια ακριβώς εκείνα που πολεμήσανε τον εχθρό στην Ελλάδα, είναι Κουίσλινγκς και προδότες. Εγώ όμως τα γνώρισα από κοντά τα γενναία παιδιά του Ζέρβα. Τα είδα να αγωνίζονται και τα θαύμασα. Τα είδα ξυπόλητα, πεινασμένα, με κουρελιασμένα ρούχα, βρεμένα ως το κόκκαλο, να έρχωνται από κάθε γωνιά και άκρη της Ελλάδος, διασχίζοντας λόγγους και δάση και περνώντας πάνω από χιονισμένες βουνοκορφές, για να πολεμήσουνε τους Γερμανούς. Ωστόσο το μόνο επιχείρημα που μπορέσανε να προβάλλουν οι κομμουνιστές για να δικαιολογήσουνε την προδοσία τους, ήτανε πως οι ήρωες αυτοί "συνεργάζονταν" με τον εχθρό. Τί άλλο μπορούσανε να πούν; Δεν μπορούσαν, βέβαια, να ομολογήσουνε πως είχαν εξαπολύσει τον εμφύλιο πόλεμο στην Ελλάδα επειδή η ψηφοδόχος είχε αποδείξει πως ο Ελληνικός Λαός δεν ήθελε τον Κομμουνισμό" (4). Κάνοντας λόγο για ψηφοδόχο ο Τζόρνταν αναφέρεται στις εκλογές που έλαβαν χώρα στην Ελεύθερη Ελλάδα την περίοδο Αυγούστου-Σεπτεμβρίου 1943, όπου απέδειξαν τη μικρή υποστήριξη του λαού στο ΕΑΜ ακόμη και σε περιοχές ολοκληρωτικά ελεγχόμενες από αυτό.
       Ο Τζόρνταν όμως δεν μένει μόνο εκεί. Αναφέρεται και στις προμήθειες που στάλθηκαν από τους Βρετανούς, σε λίρες, οπλισμό και πυρομαχικά. Είναι γνωστό σήμερα ότι μεγάλο μέρος του οπλισμού που χρησιμοποιήθηκε από τον ΕΛΑΣ στη μάχη της Αθήνας, τον Δεκέμβρη του 1944, είχε αποθηκευθεί από την πρώτη στιγμή για τον σκοπό αυτό. Δεν χρησιμοποιήθηκε δηλαδή για πόλεμο κατά των Γερμανοιταλών. Μας ενημερώνει ο Τζόρνταν: "Εμείς που αγωνιστήκαμε στην Ελλάδα κατά την κατοχή, ξέραμε πως ο ΕΛΑΣ ζητούσε όπλα και πυρομαχικά μόνο για τον εμφύλιο πόλεμο που προετοίμαζε.[...] Το σφάλμα του Τσώρτσιλ ήτανε που επέτρεψε να δοθούν όπλα και σφαίρες σε μιάν εγκληματική συμμορία, στο προδοτικό ΕΑΜ-ΕΛΑΣ. Εμείς ξέραμε πολύ καλά πως το μεγαλύτερο μέρος των όπλων και πυρομαχικών που ρίχνανε τ΄αεροπλάνα μας, αποθηκεύονταν για την κόκκινη "Μεγάλη Μέρα". Γι΄αυτό αποκαλώ το ΕΑΜ-ΕΛΑΣ προδοτική οργάνωση. Γι΄αυτό καταγγέλω τους κομμουνιστές ως συμμάχους των Γερμανών. Αν το ΕΑΜ-ΕΛΑΣ είχε αληθινά αγωνιστή με τις ανταρτικές ομάδες του εναντίον των Γερμανών, οι Γερμανοί θα βρίσκονταν στην ανάγκη να συγκεντρώσουνε διπλάσιες στρατιωτικές δυνάμεις στην Ελλάδα. Την εποχή όμως εκείνη, δεν ήταν σε θέση ν΄αποσύρουν ούτε ένα λόχο από τ΄άλλα μέτωπα. Έτσι, θα υποχρεώνονταν να εγκαταλείψουνε την Ελλάδα ένα χρόνο τουλάχιστον νωρίτερα. Οι Έλληνες κομμουνιστές πρέπει να καθίσουν στο σκαμνί για την παράταση της γερμανικής κατοχής στην Ελλάδα" (5).  Σχετικά με τη δράση του ΕΛΑΣ, ο Θέμης Μαρίνος στο εξαιρετικά τεκμηριωμένο έργο του "Ο Εφιάλτης της Εθνικής Αντίστασης" αναφέρει την περιορισμένη δράση του ΕΛΑΣ κατά των κατακτητών ήδη από τις αρχές του 1943. Επιπλέον, στο θέμα των εξοπλισμών των οργανώσεων ο κ. Μαρίνος επισημαίνει πως ο ΕΛΑΣ κατά περιόδους είχε μικρότερο ποσοστό εξοπλισμού προερχόμενο από την Βρετανική Αποστολή ακριβώς για τον λόγο ό,τι δεν παρουσίαζε σοβαρές πολεμικές επιχειρήσεις στη δυτική Ελλάδα. Για την ακρίβεια ο κ. Μαρίνος έγραψε: "... ο ΕΛΑΣ δεν είχε σοβαρές πολεμικές δραστηριότητες εκτός από περιστασιακές μικροσυμπλοκές. Σχετικά, ο Τόμ Μπάρνες αναφέρει στην εμπιστευτική έκθεσή του προς το ΓΣΜΑ (CCA/108/13.6.44 - σελ. 4) ότι ο ΕΛΑΣ τις μεγαλοποιούσε στα χαρτιά και στην προπαγάνδα του. Και συνεχίζει: " σε μια επιδρομή 200 Γερμανών από την Γκότιστα στη Χώσεψη ο ΕΛΑΣ διεκδίκησε ότι σκότωσε 1200 ενώ είδα να φεύγει ο ΕΛΑΣ χωρίς να ρίξει ντουφεκιά" (6). Για την αποφυγή μαχών με τον εχθρό, που μετά η κομμουνιστική προπαγάνδα παρουσίασε ως σκληρές και αιματηρές μάχες του ΕΛΑΣ κάνει λόγο και ο Καπετάν Έκτορας στην έκθεσή του, που δημοσιεύθηκε αυτούσια από την Γρηγόρη Φαράκο στο β' τόμο του έργου του "Ο ΕΛΑΣ και η εξουσία". Δεν θα επεκταθώ γιατί στο άρθρο αυτό, όπως έγραψα, θα ασχοληθούμε μόνο με βρετανικές μαρτυρίες.

Θέμης Μαρίνος.

    
Η αντισυμμαχική στάση του ΕΛΑΣ στον αγώνα κατά του ολοκληρωτισμού, φαίνεται ξεκάθαρα στην πολιτική που ακολούθησε η ηγεσία του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ την περίοδο του φθινοπώρου του 1943. Μετά την συνθηκολόγηση της Ιταλίας, ο ΕΛΑΣ εξαπέλυσε γενικό εμφύλιο πόλεμο. Ο Γουντχάουζ εξιστορεί αναλυτικά στο Μήλο της Έριδος (σελ. 240-257) όλη τη στάση του Γενικού Στρατηγείου του ΕΛΑΣ, καθώς και τη συμφωνία εκεχειρίας του με τους Γερμανούς με στόχο να τελειώνει και με τον Ζέρβα κάτι που τελικά δεν κατόρθωσε. Αναλυτικά αποσπάσματα έχω παραθέσει στα άρθρα περί της δήθεν συνεργασίας του Ναπολέοντα Ζέρβα με τους Γερμανούς. Την ίδια όμως περίοδο (Οκτώβριος '43) οι Βρετανοί αντέδρασαν έντονα στη συμπεριφορά αυτή του ΕΛΑΣ. Τόσο ο ίδιος ο Τσώρτσιλ μέσα από την Βουλή των Κοινοτήτων, όσο και άλλα πρόσωπα της κυβέρνησης όπως ο Άντονυ Ήντεν μέσα από το BBC κατηγόρησαν το ΕΑΜ-ΕΛΑΣ και συγκεκριμένα τον Βελουχιώτη σαν εγκληματία πολέμου. Μάλιστα, όπως γράφει ο Θέμης Μαρίνος το ΕΑΜ που έλεγχε απόλυτα τα ραδιόφωνα δεν άφηνε να περάσουν αυτές οι ειδήσεις (7). Ο Έλληνας αξιωματικός της Συμμαχικής αποστολής αναφέρει ξεκάθαρα πως "οι σχέσεις της Αποστολής με το ΕΑΜ είχαν βυθισθεί στο κατώτερο σημείο, αφού κατήγγειλε δημόσια τον ΕΛΑΣ για εξευτελισμό της αντιστάσεως κατά του κοινού εχθρού" (8). Ανάλογες αντιδράσεις υπήρξαν από τον στρατηγό Ουίλσον, τον Έντυ Μάγιερς μέσω τηλεγραφημάτων. Μέχρι και ρίψεις προκηρύξεων από συμμαχικά αεροσκάφη, προς τους αντάρτες του ΕΛΑΣ, πραγματοποιήθηκαν ώστε να στρέψουν τα όπλα κατά των Γερμανών και να πάψουν να υπακούν στις διαταγές του Γενικού Στρατηγείου του ΕΛΑΣ που ευθυνόταν για τον πρώτο εμφύλιο πόλεμο.
      Βλέπουμε λοιπόν, ότι το ΕΑΜ-ΕΛΑΣ αγιοποιήθηκε σε υπερβολικό βαθμό από την κομματικά στρατευμένη ιστοριογραφία. Η επιλεκτική παράθεση και η προβολή μόνο εαμικών πηγών αποδεικνύει τους σκοπούς της αριστερής ιστοριογραφίας που έχει ως στόχο τη διαστρέβλωση της αλήθειας προφανώς για πολιτικά κίνητρα. Δεν εξηγείται αλλιώς η πλήρης αποσιώπηση των συμμαχικών πηγών. Εκτός και αν κάποιοι διαλέγουν με κριτήρια ποιες πηγές εξ υμνούν τον ΕΛΑΣ και ποιες όχι. Κατά τη γνώμη μου είναι απαράδεκτο από τον οποιονδήποτε να μπερδεύει τα πολιτικά-κομματικά οφέλη με την ιστορία.


Πηγή: http://ellhnikaxronika.blogspot.gr/2014/04/blog-post.html